Dengo
Dengo — yaz serinleticisi
Dengo, vexwarineke kevneşopî ye ji mast û savara hûr a kelandî. Bi taybetî di havîna germ de tê amade kirin — serîn û têrxwarin e.
Maddey:
• Mast (girjker, ne çêkerê).
• Savara hûr a kelandî.
• Av (sard).
• Xwê û nehniyê germ.
Awayê amadekirinê:
1. Savar di avê de tê kelandin heta ku nerm bibe.
2. Mast bi avê re tê tevlihev kirin.
3. Savara nerm tê tevlihev kirin.
4. Bi nehniyê û xwê tê pêşkêş kirin.
Çand: Dengo "vexwarina karkeran" e — di mehên Tîr-Gulanê de, gava karkerên gund li bin tava germ kar dikin, dengo wek enerjî û av tê pêşkêş kirin.
Dengo, yoğurt ve haşlanmış ince bulgurdan yapılan geleneksel içecektir. Özellikle sıcak yazda hazırlanır — serinletir ve doyurur.
Malzemeler:
• Yoğurt (kesmiş, taze değil).
• Haşlanmış ince bulgur.
• Soğuk su.
• Tuz ve sıcak nane.
Hazırlama:
1. Bulgur suda yumuşayana kadar haşlanır.
2. Yoğurt suyla çırpılır.
3. Yumuşamış bulgur eklenir.
4. Nane ve tuzla sunulur.
Kültür: Dengo "işçi içeceği"dir — Haziran-Ağustos'ta köy işçileri sıcak güneş altında çalışırken dengo enerji ve su olarak ikram edilir.
Arka plan
Dengo türevleri tüm Mezopotamya'da görülür: Türklerde "ayran çorbası", Asurîlerde "abush", Araplarda "shanina". Kürt dengosunun farkı bulgur eklenmesidir.
Naveroka çandî bi deng û pratîkê di sepanê de.
Di sepanê de