Destan û Çîrok · Destan/Hikâye

Helebceya 1988 — Qirkirina bi Gaza Jehrî

Halepçe 1988 — Kimyasal Katliam

Di 16ê Adara 1988an de, hêzên Îraqê yên Sedam Huseyn bajarê Helebceyê — li Başûrê Kurdistanê — bi gaza jehrî (sarin, mustard, tabun) bombardiman kirin. Tenê di rojekê de 5000 mirov, piranîya wan jin û zarok, hatin kuştin. Bi hezaran birîndar hîn jî bi nexweşiyên kirêt dijîn.

Helebce beşek ji operasyona "Enfalê" bû (1986–1989): li Kurdistana Başûr 4500 gundên Kurdî hatin wêrankirin, 182 000 kes hatin kuştin an wenda bûn.

Wêneya "Ömer Xawer bi zarokê xwe ye" — mirî li ber deriyê mala xwe ketiye — bû sembola qirkirinê.

Di sala 2010an de dadgeha Iraqê qirkirina Enfalê fermî nas kir. 16ê Adarê niha li seranserê cîhanê wekî "Roja Helebceyê" tê bîranîn.

Tirkî

16 Mart 1988'de Saddam Hüseyin'in Irak güçleri Güney Kürdistan'daki Halepçe kentini zehirli gazla (sarin, hardal, tabun) bombaladı. Tek bir günde 5000 kişi, çoğu kadın ve çocuk, katledildi. Binlerce yaralı hâlâ ağır hastalıklarla yaşıyor.

Halepçe, "Enfal" operasyonunun parçasıydı (1986–1989): Güney Kürdistan'da 4500 Kürt köyü yıkıldı, 182.000 kişi öldürüldü ya da kayboldu.

"Çocuğuyla Ömer Xawer" fotoğrafı — kapının önünde ölü düşmüş — soykırımın simgesi oldu.

2010'da Irak mahkemesi Enfal'i resmi soykırım olarak tanıdı. 16 Mart günü artık dünyanın dört bir yanında "Halepçe Günü" olarak anılıyor.

Arka plan

Halepçe ve Enfal, 20. yüzyılın en büyük kimyasal silah saldırılarından ve belgelenmiş bir soykırımdır. Uluslararası Adalet Divanı, Britanya, Kanada, İsveç ve Norveç parlamentoları bunu soykırım olarak tanıdı. Kürt hafızasının en ağır yüküdür; dil öğrenen her Kürt bu tarihi bilmek zorundadır.

HelebceEnfalqirkirinSedamkîmyewî1988

Naveroka çandî bi deng û pratîkê di sepanê de.

Di sepanê de