Cegerxwîn — Kî me ez?
Cegerxwîn — Ben Kimim?
Helbesta "Kî me ez?" (Cegerxwîn, sedsala 20):
"Kî me ez? Kî me ez? Welatê min!
Ez ji çiyayê Cûdî tê me
Ji deşta Botan, ji bin tava Mêrdînê
Ji nav kavilan, ji bin ax û baranê...
Ez Kurd im, lawê dengbêjan
Lawê Mem û Zîn, lawê Siyabend
Lawê Kawayê hesinkar
Ku zincîrên zalim şikandin
Kî me ez? Bersiv li min e:
Ez xwe nas dikim, lawê welêt im
Naskirina min, ji ronîya çiyê tê
Ji şopa bav û bapîran tê"
— Yek ji helbestên herî navdar ên Cegerxwîn (1903-1984).
Anaforaya "Kî me ez?" hêza ramana neteweyî bilind dike —
ji "soruşturma" ber bi "diyarbûna xwe" ve.
"Ben Kimim?" şiiri (Cegerxwîn, 20. yüzyıl):
"Ben kimim? Ben kimim? Vatanım benim!
Ben Cudi Dağı'ndan geldim
Botan ovasından, Mardin güneşinin altından
Yıkıntılardan, toprak ve yağmurun altından...
Ben Kürdüm, dengbêjlerin oğlu
Mem û Zîn'in oğlu, Siyabend'in oğlu
Demirci Kawa'nın oğlu
Zalim zincirleri kıran
Ben kimim? Cevap bende:
Kendimi tanıyorum, vatanın oğluyum
Tanıma'm dağın ışığından gelir
Dedelerin izinden gelir"
— Cegerxwîn'in (1903-1984) en tanınmış şiirlerinden. "Ben
kimim?" sorusunun nakaratı milli düşüncenin gücünü yükseltir —
sorgudan kendini tanımaya geçişi.
Arka plan
"Kî me ez?" şiiri 1948'de Cegerxwîn'in "Dîwana I" cildinde yayımlandı. Modern Kürt milliyetçi şiirinin manifestosu sayılır. Şivan Perwer 1976'da bu şiiri besteledi ve şarkılaştırdı.
Naveroka çandî bi deng û pratîkê di sepanê de.
Di sepanê de