C1 · Birim 2 · Rêya Nû
Rexne û Zanîna Rexnegir
Eleştiri ve Eleştirel Düşünce · 6 egzersîz · 11 xulek · 96 XP
Egzersîz û Çalakî
Guhdarî & hilbijartinEgzersîz 1/6
Rexnegir
Ne anlama geliyor?
Pejirandina bê pirs a fikrên dîtî
Nirxandin bi awayekî analîtîk
Pejirandina hemû agahiyan bê lêpirsîn
Dijminayî bê analîz û bê delîl
Nîşe: "Rexnegir" = eleştirel (analitik değerlendiren).
Pirsa pirhilbijartîEgzersîz 2/6
Dibistana rexneyê (Frankfurt School) ji bo çi naskirî ye?
Frankfurt Okulu temel katkı
Lêkolînên bîyolojîk ên li ser geşedana mirovan
Teoriya rexneyî ya civakê (Horkheimer, Adorno)
Hunera nûjen a sedsala 20 û rexneya estetîk
Matematîka pêşkeftî û algorîtmayên hesabkirinê
Nîşe: Frankfurt Okulu: Kritik teori — Horkheimer, Adorno, Marcuse, Habermas.
Cihê vala dagireEgzersîz 3/6
Ramîna ___ ji bo pêşketina zanistê pêwîst e.
Bilim için zorunlu düşünce türü (analiz + sorgulama temelli). İPUCU: kelimenin kökünde "rexne" (eleştiri) var.
mistîk
zêhnî
serbihûrî
rexnegir
Nîşe: "Rexnegir" = eleştirel ("rexne" eleştiri + "-gir" sahip). "Mistîk" mistik (ters), "serbihûrî" deneyimsel, "zêhnî" zihinsel — bilim için merkezde değil.
Pirsa pirhilbijartîEgzersîz 4/6
"Dogmatîzm" tê çi wateyê?
Doğru anlamı bul
Bawerî bi xwe
Pejirandina ramînan bê nirxandin û rexne
Nirxandina kûr
Şikirî
Nîşe: Dogmatizm: eleştirisiz kabul. Eleştirel düşüncenin karşıtı.
Cihê vala dagireEgzersîz 5/6
Rexne divê bi ___ û bi hişmendî be.
Eleştiri akademik açıdan neye dayanmalı? "bi ___" yapısı + bilinçle birlikte. İPUCU: bilim metodolojisinin temeli; "hêrs" (öfke) ve "hest" (duygu) reddedilir.
delîlan
dem
hest
hêrs
Nîşe: "Bi delîlan" = kanıtlarla. "Delîl" oblique çoğul → "delîlan". Eleştiri öfke/duygu (hêrs/hest) ile değil, bilimsel kanıtla yapılır.
Pratîka axaftinêEgzersîz 6/6
Ramîna rexnegir bi analîz, pirskirin û nirxandina delîlan ava dibe. Dogmatîzm bi vê ramîn nayê.
Eleştirel düşünce analiz, sorgulama ve kanıt değerlendirmesiyle oluşur. Dogmatizm bu düşünceyle bağdaşmaz.
Gelek baş
Nêzîk
Carek din
Peyvên vê waneyê (6)
| Kurmancî | Tirkî |
|---|---|
| Diyalektîk | Diyalektik |
| Fenomenolojî | Fenomenoloji |
| Hermeneutîk | Hermeneutik |
| Bêrastî | Yanlışlık / Adaletsizlik |
| Estetîk | Estetik (Güzel sanatlar felsefesi) |
| Etîk | Etik |
Vê waneyê bi deng, pratîk û paşvexdistinê di sepanê de bike.
Waneyê di sepanê de bike